-900-0-1774539310xdela-720

Ekonomia shqiptare u rrit me 3.79 për qind vitin e kaluar, por llogaritë e INSTAT tregojnë se dy të tretat e rritjes erdhën nga zgjerimi i qeverisë, ndërsa pjesa tjetër nga ndërtimi dhe pasuritë e paluajshtme.

Më hollësisht, në rritjen 3.79 për qind të Prodhimit të Brendshëm Bruto, 1.75 pikë përqindje erdhën nga administrata publike, ndërsa 1 pikë përqindje tjetër erdhi nga taksat neto. Ndërtimi dhe aktivitetet e pasurive të patundshme shtuan së bashku 1.1 pikë përqindje tjetër në prodhimin kombëtar.

Ndërkohë degët e tjera të ekonomisë nuk kanë kompesuar dot as rënien e dy sektorëve vitalë të prodhimit, bujqësisë dhe industrisë të cilat u tkurrën sërish për të disatin vit radhazi, çka sinjalizon një krizë të thellë në sektorin prodhues.

Qeveri dhe beton, si po denatyrohet ekonomia e Shqipërisë

Struktura e rritjes ekonomike 2025

Kjo është një nga strukturat më problematike të rritjes që ka regjistruar ndonjëherë ekonomia shqiptare në histori duke ngritur shqetësime serioze për denatyrimin e saj. Rritja e prodhimit në degën e Administratës Publike është e lidhur drejtëpërdrejtë me rritjen e pagave, efektet e së cilës kanë kulmuar në tremujorin e parë dhe të dytë të vitit të kaluar, pikërisht përpara zgjedhjeve.

Taksat Neto mbi produktet është një tjetër komponent që përfaqëson dorën e qeverisë në ekonomi. Ai reflekton rritjen e të ardhurave që qeveria mbledh nga taksat, e cila në metodën e prodhimit i shtohet Vlerën e Shtuar Bruto për të dhënë shifrën e rritjes ekonomike.

Me 1 pikë përqindje peshë, taksat neto u shndërruan vitin e kaluar në kontributorin e dytë më të madh të zgjerimit të prodhimit bruto, ndonëse llogaritja e kontributit të taksave në Prodhimin Kombëtar është problematike për shkak se INSTAT nuk merr parasysh ndryshimet që pësojnë shkallët statutore të taksave si pasojë e politikës fiskale.

Por pavarësisht kësaj, dy degë që përfaqësojnë pjesën e qeverisë në ekonomi, administrata publike dhe taksat neto, kanë dhënë së bashku gati 73 për qind ose dy të tretat e rritjes ekonomike. Pjesa e mbetur, pra një e treta, ka ardhur nga ndërtimi dhe pasuritë e paluajtshme.

Me pak fjalë, ekonomia e Shqipërisë vitin e kaluar u rrit vetëm nga qeveria dhe betoni, ndërsa sektori privat përtej ndërtimit, praktikisht është duke lundruar në recesion. Nëse heq kontributin e shtetit në rritjen ekonomike të vitit të kaluar, ekonomia shqiptare rezulton me vetëm 1 për qind rritje, ndërsa nëse heq edhe betonin, atëherë gjithë pjesa tjetër e ekonomisë është me rritje negative.

Pra qeveri dhe beton. Kjo ishte struktura e rritjes ekonomike të Shqipërisë vitin e kaluar. Bujqësia, industria dhe vecanërisht manifaktura, të cilët janë sektorët më të rëndësishëm të ekonomisë janë të gjitha në pikiatë të pandalshme, tashmë disavjeçare.

Tashmë ekonomia shqiptare është mbështetur mbi themele të paqëndrueshme. Qeveria nuk mund të rrisë pagat dhe pensionet në mënyrë domethënëse çdo vit për të mbajtur lart rritjen ekonomike të vendit, pasi kjo do të nxirrte jashtë kontrollit shpenzimet e buxhetit dhe borxhin publik. Nga ana tjetër, ndërtimi dhe pasuritë e paluajshme nuk mund të garantojnë rritje të qëndrueshme, pasi jo vetëm që nuk mund të vazhdojnë të zgjerohen me ritme të shpejta pambarimisht, por as nuk shtojnë kapacitete prodhuese në ekonomi.

Ndaj nëse sektori prodhues i ekonomisë do të vazhdojë të lundrojë në reçesion, ekonomia shqiptare do të pushojë së pulsuari. Me gjithë rritjen e propaganduar të turizmit./kapitali.al